Hoe zit het met de zorgregeling/omgangsregeling?

Gepubliceerd op 28-11-2018 door de Scheidingsplanner

Ouders hebben na de echtscheiding allebei het recht om de kinderen te blijven zien. In de wet staat zelfs dat de kinderen het recht hebben om met beide ouders een goede band te behouden. Het is van groot belang dat beide ouders het contact tussen de kinderen met de andere ouder bevorderen. Met het opstellen van de zorgregeling/omgangsregeling moet dan ook zorgvuldig worden omgegaan. 

Wat is een zorgregeling/omgangsregeling?

Tijdens het scheidingstraject moet u samen gaan bepalen wanneer de kinderen bij de ene en bij de andere ouder verblijven. Deze ouder wordt de verzorgende ouder genoemd. U moet ook met elkaar bespreken wanneer de kinderen contact hebben met de andere (niet-verzorgende) ouder. Deze afspraken legt u vast in de zorgregeling/omgangsregeling. 

Daarnaast schrijft de wet voor dat een kind ook recht heeft op omgang met andere personen met wie hij een nauwe persoonlijke betrekking heeft. Denk bijvoorbeeld aan grootouders, pleegouders, stiefouders en ex-partner(s). Voor uw kinderen vallen door de scheiding al veel zekerheden weg, het geeft hun rust en duidelijkheid als er in het traject ook aandacht aan het contact met deze andere personen wordt besteed.

Wat staat er in een zorgregeling/omgangsregeling?

Behalve dat een kind recht heeft op beide ouders, wordt er in de wet verder niet aangegeven hoe de zorgregeling/omgangsregeling moet worden verdeeld over beide ouders. U moet hierover zelf met uw ex-partner afspraken maken. Er zijn allerlei praktische zaken waardoor de ene afspraak bij u wel kan werken en een andere afspraak niet. Denkt u maar eens aan het afstemmen van de schooltijden op uw werktijden. Maar ook de wensen van de kinderen en hun (on)mogelijkheden spelen hierin een rol.

Een goed afgestemde zorgregeling/omgangsregeling is overigens niet het enige wat gescheiden ouders overeen dienen te komen. Er zijn nog een heleboel andere praktische zaken te regelen, zoals vakanties, verjaardagen, het halen en brengen, eventuele ziekte, sportbeoefening, opvoedingsafspraken en nog veel meer. Al deze afspraken komen terug in het ouderschapsplan dat u wettelijk verplicht bent om op te stellen als u minderjarige kinderen heeft. Het ouderschapsplan wordt tezamen met het scheidingsconvenant ingediend bij de rechtbank voor de aanvraag van uw scheiding (zowel bij een huwelijk als bij een geregistreerd partnerschap). Voor samenwoners is het ouderschapsplan ook verplicht. De rechtbank speelt echter geen rol bij het ouderschapsplan als u er samen uit kunt komen.

 

Tot welke leeftijd geldt een zorgregeling/omgangsregeling voor een kind?

De zorgregeling/omgangsregeling geldt in principe totdat het kind meerderjarig wordt; zodra het kind 18 jaar oud wordt vervalt de zorgregeling/omgangsregeling. Hou bij het opstellen van de contactregeling rekening met de leeftijd en de belangen van uw kinderen. Een regeling voor een baby zal er over het algemeen anders uitzien dan een regeling voor een tiener. Zo is het voor een baby of peuter beter om frequente korte contacten af te spreken met de niet-verzorgende ouder in plaats van een weekendregeling. Tieners vinden het daarentegen vaak belangrijk dat zij meer zelf de vrijheid hebben om te bepalen wanneer ze bij welke ouder zijn. Neem dit mee in het overleg met het kind en in de omgangsregeling. Volgens de wet moeten kinderen vanaf de basisschoolleeftijd worden betrokken bij de invulling van het ouderschapsplan. Uiteraard op een niveau dat bij hun leeftijd past.

Wat is het verschil tussen co-ouderschap of een zorgregeling/omgangsregeling?

Co-ouderschap is een zorgregeling/omgangsregeling waarbij de kinderen bij beide ouders ongeveer evenveel tijd verblijven. Bij deze regeling deelt u als gescheiden ouders samen de zorg- en opvoedingstaken, waarbij de kinderen bij beide ouders ongeveer evenveel tijd verblijven. Steeds meer ouders kiezen voor co-ouderschap, deze zorgregeling/omgangsregeling is echter niet voor iedereen weggelegd. Zowel uzelf als het kind moeten wel aan een aantal basisvoorwaarden voldoen om aan een aantal voorwaarden om co-ouderschap succesvol te laten zijn.

Uitspraak rechter zorgregeling/omgangsregeling

Lukt het u niet om samen een zorgregeling/omgangsregeling af te spreken? Allereerst wilt u natuurlijk niet in deze situatie belanden, want dit is absoluut niet in het belang van uw kinderen. Uit onderzoek is gebleken dat regelmaat in de omgang met de andere ouder van groot belang is voor de ontwikkeling en stabiliteit van uw kinderen. Als u deze regelmaat niet afspreekt, dan moet u per keer afspraken maken over het verblijf van uw kinderen, ook wat betreft het ophalen en brengen. Uw kinderen zijn echt niet gebaat als het contact met de andere ouder ontbreekt. Het is zelfs schadelijk voor de kinderen. Lukt het u in het uiterste geval echt niet? Dan kan de rechter gevraagd worden om een regeling vast te stellen. De rechter hoort eerst de argumenten van beide ouders aan en weegt bovenal het belang van het kind mee alvorens een uitspraak te doen.

Kan ik een zorgregeling/omgangsregeling weigeren?

Nee, een vastgelegde zorgregeling/omgangsregeling mag niet door één van de ouders geweigerd worden. Omgang met de kinderen is namelijk voor beide ouders een wettelijk recht. Alleen de rechter kan in uitzonderlijke situaties het recht op omgang ontzeggen. De omstandigheden moeten echter wel zwaar wegen, wil de rechter hiertoe besluiten.

Wat als de zorgregeling/omgangsregeling niet wordt nagekomen?

Helaas komt het regelmatig voor dat een zorgregeling/omgangsregeling niet wordt nagekomen. Kinderen worden in deze situatie bijvoorbeeld niet meegegeven aan de ex-partner. De huidige wetgeving kent (nog) geen strafrechtelijke sancties op het niet-nakomen van een zorgregeling/omgangsregeling. Wel kunt u een kort geding starten om de andere ouder te dwingen tot nakoming van de afgesproken regeling. In 2018 hebben de SP, VVD en D66 overigens een wetsvoorstel ingediend voor een hardere aanpak van ‘weigerouders’, hier zijn echter nog geen concrete maatregelen uit voortgekomen.

Contactregeling/omgangsregeling wijzigen

Als de afgesproken zorgregeling/omgangsregeling niet werkt, dan kunnen de ouders de regeling wijzigen. Dit kan in eerste instantie altijd in goed onderling overleg. Lukt dit niet, dan kan de ondersteuning van een neutrale scheidingsbemiddelaar een uitweg betekenen. Tot slot kunnen de ouders hun vraag neerleggen bij een rechter. De rechter wijzigt een regeling in de regel alleen als er:

  • Iets verandert in de omstandigheden van de ouders of bij bijzonderheden omtrent het kind
  • De gegevens die eerder voorhanden waren voor het vaststellen van de zorgregeling/omgangsregeling niet juist of onvolledig waren

De zorgregeling/omgangsregeling bij de Scheidingsplanner

Wij begeleiden u in het overleg over de afspraken en geven u tips en adviezen. Hierbij adviseren we u over de verschillende vormen van een zorgregeling/omgangsregeling, zoals co-ouderschap. Samen met u stellen wij de gewenste regeling en het ouderschapsplan op, waarin precies wordt opgenomen hoe de zorg wordt verdeeld. Zo zorgen we er samen voor dat alle zaken inzichtelijk en goed geregeld zijn voor de nieuwe toekomst van uw kinderen.